50 yıl sonra bir ilk! ‘Tüylü şeytan’ keşfedildi

Mart 2024’te botanik gönüllüsü Deb Manley ve bir park vazifelisi tarafından fark edilen bu bitki, parkın kuzey kısmındaki çorak kayalıklar ortasında bulundu. Küçük, tüylü yapısıyla dikkat çeken ve sarı çiçekleri olan Wooly Devil, daha evvel bilinen hiçbir çeşide benzemiyordu.

Keşiften sonra uzmanlar, bitkinin daha evvel kaydedilip kaydedilmediğini öğrenmek için bitki bilgi tabanlarını taradı, bilim beşerlerine danıştı ve hatta çevrimiçi platformlardan yardım aldı. Fakat yapılan DNA tahlilleri, bitkinin genetik olarak o kadar farklı olduğunu ve büsbütün yeni bir cins olarak sınıflandırılması gerektiğini ortaya koydu.

‘Tüylü şeytan’, papatyagiller ailesine ilişkin ve kağıt çiçekler ile bitterweed çeşitleriyle akraba. Lakin onlardan çok daha küçük bir yapıya sahip. Araştırmacılara nazaran Wooly Devil’in boyutları 1 santimetreden 3 ila 7 santimetreye kadar değişiyor. Bilim insanları, tüylü yapısı nedeniyle ona “küçük koyun” manasına gelen “Ovicula”, çiçeklerinin yapısı nedeniyle ise “biradiata” ismini verdi.

Bu keşif, Big Bend Ulusal Parkı işçisi, Sul Ross State Üniversitesi ve Kaliforniya Bilimler Akademisi uzmanları tarafından ortaklaşa yürütülen bir araştırmayla bilim dünyasına duyuruldu. Araştırmanın ayrıntıları PhytoKeys isimli hakemli botanik mecmuasında yayımlandı.

Big Bend Ulusal Parkı 800 bin dönümlük geniş bir alanı kaplayan ve Batı Yarımküre’nin en biyolojik çeşitliliğe sahip çöl ekosistemlerinden biri olarak kabul edilen Chihuahuan Çölü’nün bir kesimi. Parkın müdürü Anjna O’Connor, “Türü belirleyip adlandırdıktan sonra, onun hakkında öğrenmemiz gereken çok şey var” diyerek araştırmaların devam edeceğini belirtti.

Bitkinin keşfinde yer alan taksonomist Lichter Marck, çöl ekosistemlerinde yaşayan bitkilerin çok hava şartlarına ahenk sağlamak için özel evrimsel süreçlerden geçtiğini, lakin iklim değişikliğinin bu tipleri tehdit ettiğini vurguladı. Marck, “Bu bitkiyi yalnızca parkın kuzey kesitinde, üç dar alanda gözlemledik ve muhtemelen yok olma sürecine girmiş bir çeşidi belgelemiş olabiliriz” diyerek Wooly Devil’in geleceğinin bilinmeyen olduğunu tabir etti.