Altın Yataklarının Oluşumunda Kükürtün Rolü

Altın yatakları, genellikle tektonik plakaların buluşma noktalarında meydana gelen volkanik aktivitelerle yakından ilişkilidir. Ancak, altının Dünya’nın mantosundan yüzeye taşınma mekanizması, bilim dünyasında uzun yıllardır tartışılan bir konu olmuştur. Bu bağlamda, Çin Jeobilimleri Üniversitesi’nden Deng-Yang He liderliğindeki bir araştırma ekibi, trisülfürün bu süreçte kritik bir rol oynadığını ortaya koymuştur.

Bu ekip, altının trisülfür ile bağlanarak suda çözünebilen bir kompleks oluşturduğunu ve bu kompleksin altını mantodan kabuğa etkili bir şekilde taşıdığını keşfetmiştir. He ve ekibinin gerçekleştirdiği deneyler, trisülfür-altın kompleksinin magmatik ortamlarda gram seviyesinde altın taşıma kapasitesine sahip olduğunu ortaya koymuştur. Bu önemli buluş, altın yataklarının yüksek yoğunluklarının nedenlerini açıklayan yeni bir model sunmaktadır.

Michigan Üniversitesi’nden Jeolog Adam Simon, bu modelin altının yüksek konsantrasyonlarda bulunmasını açıklamak için en mantıklı açıklama olduğunu belirtmiştir. Ancak, Cenevre Üniversitesi’nden Stefan Farsang ve Zoltán Zajacz tarafından yürütülen başka bir çalışma, trisülfür yerine bisülfürün bu süreçte anahtar bir rol oynayabileceğini öne sürmüştür.

• Magmatik koşullarda yapılan deneylerde bisülfür, hidrojen sülfür ve kükürt dioksit gibi bileşiklerin altın taşıma yeteneğine sahip olduğu gösterilmiştir.
• Daha önceki çalışmalarda trisülfürün magmatik ortamlarda baskın olduğu düşünülse de, Farsang bu sonuçların ölçüm hatalarından kaynaklanabileceğini iddia etmiştir.

Farsang, “Lazer dalga boylarını dikkatlice seçerek, trisülfür radikallerinin önceki çalışmalarda fazla tahmin edildiğini gösterdik,” diyerek bu tartışmaya yeni bir boyut kazandırmıştır. Bu iki farklı teori, altının taşınmasında kükürtün hangi formunun daha etkili olduğu sorusunu gündeme getirmektedir. Ancak, her iki çalışma da kükürdün altın taşınmasında vazgeçilmez bir unsur olduğunu kabul etmektedir.

Bu iki önemli çalışma, Proceedings of the National Academy of Sciences ve Nature Geoscience dergilerinde yayımlanmıştır.