Bilim insanlarının 10 yılda çözdüğü sorunu iki günde çözdü

Imperial College London’dan José Penadés ve grubu, kimi muhteşem bakterilerin antibiyotiklere karşı nasıl direnç kazandığını anlamak için 10 yıl boyunca araştırmalar yaptı. Lakin Google’ın araştırmacılar için geliştirdiği “co-scientist” isimli yapay zeka aracı, bu soruya sırf iki gün içinde gerçek cevap verdi.

Bu süratli sonuç karşısında şaşkına dönen Penadés, Google’a e-posta göndererek yapay zekanın şimdi yayımlanmamış araştırmalarına erişimi olup olmadığını sordu. Google, hiçbir halde bu türlü bir erişime sahip olmadığını belirtti. Grup, bulgularını 19 Şubat’ta bioRxiv isimli ön baskı platformunda yayımladı. Lakin makale şimdi hakem değerlendirmesinden geçmedi.

Araştırmaya nazaran, muhteşem bakterilerin genetik gereçlerini nasıl transfer ettiklerini anlamak, antibiyotik direnciyle uğraşta kritik bir nokta. Penadés ve takımı, kimi bakteriyofaj virüslerinin diğer virüslerden “enjekte edici kuyruk” düzeneğini alarak farklı bakteri çeşitlerini enfekte edebildiğini keşfetti.

Bilim insanları bu keşfi deneylerle doğruladıktan sonra birebir soruyu Google’ın yapay zekasına yöneltti. Yapay zeka, tahlil ettiği mevcut ispatları kıymetlendirerek birkaç hipotez sundu ve bunlardan biri bilim insanlarının 10 yıllık çalışmayla ulaştığı gerçek sonuçtu.

Yapay zekanın, sadece teorik tahliller üretmekle kalmayıp bilimsel deneylerin nasıl tasarlanması gerektiğine dair teklifler sunduğu da belirtildi.

Imperial College London’dan Tiago Dias da Costa, “Eğer bu sistem beklendiği üzere çalışırsa, bilimde ihtilal yaratabilir. Yanlış taraflara sapmamızı engelleyerek, bilimsel keşif sürecini harikulâde bir süratle ilerletebilir” dedi.

Ancak, yapay zekanın bilimde kullanımı hâlâ tartışmalı bir bahis. Son periyotta yapay zeka takviyeli birçok çalışmanın tekrarlanamaz yahut yanılgılı sonuçlar ürettiği görülüyor. Bu nedenle bilim insanları, yapay zekanın araştırmalara nasıl entegre edileceğine dair etik çerçeveler oluşturmayı ve yanlış kullanımları tespit etmek için yeni araçlar geliştirmeyi öneriyor.

Yine de bu olay, yapay zekanın bilimsel keşiflerde ne kadar güçlü bir araç olabileceğini gözler önüne serdi. Bilim insanları, yapay zekanın hipotez geliştirme sürecinde değerli bir takviye sunabileceğini lakin deneysel ispatların hâlâ vazgeçilmez olduğunu vurguluyor.