Mars’taki bombardımanın tesiri varsayımlardan fazla çıktı

İsviçre’deki Bern Üniversitesi’nden Valentin Bickel ve grubunun yaptığı çalışmaya nazaran, bugüne kadar kaydedilen birtakım marsquake olayları, aslında Mars’a düşen göktaşlarının tesiriyle meydana gelmiş olabilir. Bu buluş, Mars’taki sismik aktivitelerin sıklığı ve yüzeyin dinamik yapısı hakkındaki mevcut anlayışın yine gözden geçirilmesi gerektiğini gösteriyor.

NASA’nın 2018-2022 yılları ortasında çalışan Mars InSight iniş aracı, gezegenin yüzeyinin altındaki hareketleri tespit etmek hedefiyle tasarlanmıştı. Bilim insanları, Mars’ın jeolojik olarak büyük ölçüde meyyit bir gezegen olduğunu düşünüyordu. Lakin InSight, misyonu müddetince 1.300’den fazla zelzele kaydetti.

Araştırmacılar, yapay zeka algoritmaları kullanarak InSight’ın bilgileriyle Mars Reconnaissance Orbiter’ın HiRISE kamerasının çektiği yüzey manzaralarını karşılaştırdı. Yapılan tahlillerde bu süreçte Mars yüzeyinde 123 yeni krater oluştuğu belirlendi. Elde edilen datalar, 49 sismik olayın direkt bir çarpma sonucu meydana geldiğini gösterdi.

Bu keşif, Mars’ın geçmişte varsayım edilenden 1.6 ila 2.5 kat daha fazla göktaşı çarpmasına maruz kaldığını ortaya koyuyor. Gezegenin zayıf atmosferi, büyük gök cisimlerinin yüzeye ulaşmasını kolaylaştırıyor ve bu da büyük sismik olaylara yol açıyor.

Ekip, Cerberus Fossae bölgesinde oluşan 21.5 metrelik yeni bir krateri ayrıntılı olarak inceledi. Bu bölge, Mars’ın en etkin sismik alanlarından biri olarak biliniyordu. Lakin yapılan tahliller, buradaki birtakım yüksek frekanslı sismik olayların aslında içsel sarsıntılar değil, göktaşı çarpmalarının tesiriyle oluştuğunu gösterdi.

Araştırmacılar ayrıyeten, çarpma sonucu oluşan sismik dalgaların yalnızca yüzeyde değil, Mars’ın manto katmanına kadar nüfuz ettiğini belirledi. Daha evvel, bu dalgaların sadece gezegenin kabuğunda hudutlu kaldığı düşünülüyordu. Lakin yeni bulgular, Mars’ın iç yapısını haritalandırmak için kullanılan mevcut sismik modellerin gözden geçirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Londra’daki Imperial College’dan Constantinos Charalambous, yapılan keşiflerin Mars’ın iç yapısı ve sarsıntı merkezlerinin konumlandırılmasını değiştirebileceğini belirterek, gezegenin sismik özelliklerinin yine modellenmesi gerektiğini vurguladı.