Uzayda hayatın izleri: Bilim insanları yeni bir keşif peşinde
Bilim insanları, James Webb Uzay Teleskobu’nu kullanarak ötegezegenlerde su arayışını bir adım öteye taşıyor. Yeni geliştirilen sistem sayesinde, uzak gezegenlerde suyun varlığına dair daha kesin bulgular elde edilebilecek.
ABD’deki Cornell Üniversitesi’nden araştırmacılar, James Webb Uzay Teleskobu’nu (JWST) kullanarak ötegezegenlerde su arayışına yeni bir usul geliştirdi. Bilim insanları, Dünya’nın sıcak mantosunda gerçekleşen kimyasal süreçleri inceleyerek bazalt bazlı bir spektral kütüphane oluşturuyor.
Bu formül, Güneş Sistemi dışındaki gezegenlerin yüzey bileşimini belirlemeye ve bu gezegenlerde su olup olmadığına dair ispatlar elde etmeye yardımcı olabilir.
Cornell Üniversitesi’nden Mühendislik Profesörü Esteban Gazel, “Dünya’nın mantosu eridiğinde bazalt oluşur. Mars’ın mantosu eridiğinde de bazalt oluştu. Ay’ın yüzeyi büyük ölçüde bazalttan oluşuyor. Bu nedenle, Dünya’daki bazaltları tahlil ederek JWST’den gelen bilgilerle ötegezegenlerin yapısını çözmeye çalışıyoruz” dedi.
Gazel ve Macalester College’dan Asistan Profesör Emily First, Nature Astronomy mecmuasında yayınlanan bir çalışmaya imza attı. Çalışmalarında, minerallerin kayaları nasıl oluşturduğunu ve bu süreçlerin spektral izlerini nasıl bıraktığını anlamaya odaklanıyorlar.
Araştırma kapsamında, 15 farklı bazalt örneğinin yaydığı kızılötesi ışık ölçüldü. Böylelikle JWST’nin tespit edebileceği bazalt spektral imzaları belirlendi. Şayet bir ötegezegende bazaltik lavlar yüzeye çıkıp soğuyorsa, bunlar sertleşerek kayalara dönüşüyor.
Eğer gezegende su bulunuyorsa, bu bazalt kayaları suyla etkileşime girerek yeni mineraller oluşturabilir. Bilim insanları, bazalt örneklerindeki küçük spektral farklılıkları inceleyerek bir ötegezegenin yüzeyinde yahut iç yapısında su olup olmadığını belirleyebilir.
Araştırma takımı, tekniklerini test etmek için Dünya’dan 48 ışık yılı uzaklıktaki ‘Süper Dünya’ LHS 3844b’yi inceledi. Nikole Lewis’in laboratuvarında çalışan Ishan Mishra, bu gezegenin yüzeyini bazalt spektral bilgileriyle modellemek için özel bir bilgisayar kodu yazdı.
Araştırmacılar, gezegenlerin silisyum, alüminyum ile magnezyum oranlarını tahlil ederek bu kayaların nasıl oluştuğunu ve hangi şartlar altında şekillendiğini anlamaya çalışıyor.
Bu araştırma, gelecek yıllarda JWST ve öteki gözlemevleri tarafından ötegezegenlerde su arayışında kullanılacak yeni bir metodu temsil ediyor.