Cezaevinden kütüphaneye

61 yıllık İslahiye Cezaevi artık bir kütüphane…

Mekân, Türkiye İş Bankası Yönetim Kurulu Lideri Adnan Bali ve ailesinin eforlarıyla İslahiye Sabiha-Aziz Bali İlçe Halk Kütüphanesi olarak faaliyete geçirildi ve bir müddet evvel Sunay Akın’ın “Koyu Mavi Memleket Kumaşı” isimli kitabının tanıtımına konut sahipliği yaptı.

Akın’ın, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları etiketiyle okuyucuyla buluşan kitabı, Atatürk’ün öncülüğünde kurulan Cumhuriyet’in bilinmeyen kahramanlarının hikayelerini mevzu alıyor.

‘AKLIMIZA KİTAP GELDİ’

Adnan Bali, tanıtım toplantıda yaptığı konuşmada, annesinin, doğduğu ve çocukluğunun geçtiği İslahiye’nin kendi hayatındaki kıymetini davetlilerle paylaştı. Bali, 61 yıl boyunca cezaevi olarak kullanılan binanın kütüphaneye dönüştürülme kıssasını şöyle anlattı:

“Burası sonlu memur maaşıyla beş çocuğunu okutan bir annenin anısını yaşatmak üzere kuruldu. Konutumuzda bizim kütüphane dediğimiz bir kitaplığımız vardı. İlçenin çocukları konut ödevini yapmak üzere evimizdeki kitaplığa gelirdi.

Annem çok okurdu. 1970’li yıllarda duvarda gaz lambası varken annemin Kemal Tahir’in Devlet Anası’nı okuduğu gözümün önündedir. 2019 Ağustos’unda annemi kaybettiğimizde, anısını yaşatmak için ne yaparız diye düşündüğümüzde aklımıza tereddütsüz kitap geldi. İlçede nereyi kütüphane yapabiliriz diye araştırırken sonradan boşaltılan cezaevini dönüştürme imkanı doğdu…

‘MEKAN BU TÜRLÜ YAŞAYACAK’

Bu kütüphanenin annemin ve babamın aziz anısına çok yakıştığını düşünüyorum. Bu yerin bu halde yaşaması, bir çocuğun bile hayatına dokunma, fark yaratma ihtimali her şeye paha. Kütüphane bir kitap problemi değil; bir medeniyet sorunu, dünyaya nasıl baktığınızın meselesidir…

Açtığınız her kütüphane kapattığınız bir hapishane manasına gelebilir.”

Birçok hikaye içeriyor

Adnan Bali, kendisi için manevi kıymeti çok büyük olan bir yerde, yazarlığının yanı sıra oyunculuğu, şairliği, müzeciliği, her alanda fark yaratan çalışmalarıyla tanınan Sunay Akın’ın yeni kitabının tanıtılmasından duyduğu memnuniyeti lisana getirirken, şöyle konuştu: “Koyu Mavi Memleket Kumaşı, Mustafa Kemal Atatürk’ün Cumhuriyeti neden kültür üzerine kurduğunu anlatıyor ve cephelerin yanı sıra cephe dışındaki zımnî kahramanlıkları yansıtan birçok hikayeyi okura sunuyor. Bu değerli yapıtın Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları’ndan çıkmış olmasından son derece mutluyum”

‘ANADOLU BAYANI EN BÜYÜK GÜCÜMÜZDÜR’

Sunay Akın ise, bir hapishanenin kütüphaneye dönüşmesinin çok manalı olduğunu belirterek, “Bir ülkenin en değerli zenginliği, bu kütüphaneye ismini veren Sabiha Hanım, Aziz Beyefendi üzere insanlarıdır. Pek çok olanaksızlık içinde bir Anadolu bayanının okuması, kitaplara bu kadar bedel vermesi, bizim en büyük gücümüzdür. Bir ülkenin zenginliği insanıdır. İnsan aklı ise okuyarak, bilgiyle yükselir” diye konuştu.

Atatürk’ün “Türkiye Cumhuriyeti’nin temeli kültürdür” kelamını hatırlatan Akın, “Kültürü temel yapmazsak hiçbir şeyi hakikat yönetemeyiz. Toprak altındaki fay çizgilerinden gökyüzündeki yıldızlara kadar hepsini yönetmek için kültürü temel yapmak, bilgiyi üretmek ve bilgiye hakim olmak gerekir” dedi.

RESSAMLARIN HİKAYESİ

Kitapta bu kültürü inşa eden kahramanların bilinmeyen kıssalarının ve gözden kaçan özelliklerinin yer aldığını belirten Akın, kelamlarını şöyle sürdürdü:

“Kitapta ressamlar var fakat hiç bilinmeyen özellikleriyle. Örneğin Çanakkale Savaşı’yla ilgili pek çok hikaye vardır ancak cephede hem savaşan hem de silahların sustuğu anda fotoğraf yapan ressamların hikayesine çok rastlamazsınız. Bir öteki kıssa ise işgal günlerinde Sirkeci Polis Karakolu’nda vazifeli Polis Cemil’in, işgalci askerlerin zulmüne uğrayan bir kadınımızı kurtarmak için çıkan çatışmada iki askeri vurması sonucu mahpusa mahkum edilerek Fransız Guyanası’na gönderilmesini anlatır. Mustafa Kemal Atatürk’ün ve periyodun başarılı diplomasisi sayesinde 1927 yılında kurtarıldığında misyon yeri İslahiye olur. Bu yüzden içinde bulunduğumuz manalı kütüphane, İstanbul’u, Anadolu’yu, işgal devrinin acılarını ve Cumhuriyetimizin beşere verdiği kıymeti en hoş halde anlatan bu hikayenin bulunduğu kitap üzerine konuşmak için tahminen de en ülkü yerlerden biridir.”