Dolar 47,1623
Euro 53,9803
Altın 6.093,03
BİST 13.981,05
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 31°C
Parçalı Bulutlu
İstanbul
31°C
Parçalı Bulutlu
Paz 30°C
Pts 32°C
Sal 32°C
Çar 30°C

Yapay tatlandırıcılarda kalp hastalığı riski

Yaygın olarak kullanılan yapay tatlandırıcı aspartam, kalp hastalığı riskini artırabilecek yeni bir kimyasal düzenek ile ilişkilendirildi. İsveç, Çin ve ABD’den bilim insanları, yaptıkları deneylerde aspartamın arterlerin iç yüzeyindeki kimyasal bir tetikleyiciyi harekete geçirdiğini keşfetti.

Yapay tatlandırıcılarda kalp hastalığı riski
24 Temmuz 2025 09:20
398
A+
A-

Araştırma kapsamında, bilim insanları farelere 12 hafta boyunca aspartam dozu verdi. Bu ölçü, insanların günde yaklaşık üç kutu diyet soda tüketmesine muadil. Deneyler sonucunda, CX3CL1 isimli bir sinyal molekülünün insülin düzeyleri yükseldikçe daha etkin hale geldiği tespit edildi.

Daha da çarpıcı olanı, CX3CL1 molekülünün kan akışıyla yıkanmadığı ve arterlerin iç yüzeyine tutunarak bağışıklık hücrelerini yakaladığı bulundu. İsveç Karolinska Enstitüsü’nden damar biyoloğu Yihai Cao, bu molekülün damar çeperlerinde plak birikimini artırarak kalp sıhhatine ziyan verebileceğini belirtti.

Aspartam, şekerden yaklaşık 200 kat daha tatlı olduğu için ağız ve bağırsaklardaki reseptörleri çok uyararak insülin üretimini artırıyor. Bu durumun damar sıhhati üzerinde olumsuz tesirler yarattığı ve damar sertliği (ateroskleroz) riskini artırdığı gözlemlendi. Lakin, bu tepkilerin insan bedeninde da birebir halde işleyip işlemediğinin mutlaklaşması için daha fazla araştırma yapılması gerekiyor.

Araştırmacılar, yapay tatlandırıcıların besinlere büyük ölçüde nüfuz ettiğini ve uzun vadeli sıhhat tesirlerinin daha düzgün anlaşılması gerektiğini vurguluyor. Daha evvel yapılan kimi çalışmalar, yapay tatlandırıcıların kanser riski, anksiyete artışı ve öğrenme sıkıntıları ile ilişkilendirilebileceğini öne sürmüştü.

Ancak, Avustralya’daki RMIT Üniversitesi’nden kimyager Oliver Jones, bu araştırmanın aspartam tüketimine karşı direkt bir dehşete yol açmaması gerektiğini belirtti. Aspartamın kalp hastalığı riskini artırdığı kesin olarak kanıtlanmış değil ve sistemsiz beslenme, yüksek yağlı diyetler ve hareketsizlik üzere faktörler çok daha büyük riskler taşıyor.