Yale Üniversitesi araştırdı: Bebeklik anılarını hatırlamak mümkün mü? Sonuçlar epey şaşırtan
Bebeklik anılarının hatırlanıp hatırlanmadığı üzerine kafa yoran Yale Üniversitesi’nin ortaya çıkardığı sonuçlar epeyce farklı.
Bilim insanları, bebeklerin beyinlerinin anıları kodlayıp depolayabildiğini ve bu anılara erişimin mümkün olabileceğini ortaya koydu.
Yaşamın birinci yıllarında beyin, bilgi ve tecrübeleri adeta bir sünger üzere emerken, yetişkinlikte bu periyoda ilişkin muhakkak olayları hatırlamak çoklukla mümkün olmuyor. Çocukluk periyodundaki kimi olayların izleri vakit zaman bilinmeyen halde hissedilse de, bunların gerçek bir anı mı yoksa hayal eseri mü olduğunu ayırt etmek zorlaşıyor.
Bunun sebebinin, anıları depolamakla misyonlu hipokampüs bölgesinin çocukluk devrinde şimdi tam gelişmemiş olması olduğu düşünülüyordu. tn.com’da yer alan habere nazaran Ancak Yale Üniversitesi’nden yapılan yeni bir araştırma, bu teoriye meydan okuyor.
Beyin erken yaşlardan itibaren anıları kaydediyor
Araştırmada, bebeklere yeni fotoğraflar gösterilerek hatırlama yetenekleri değerlendirildi. Bebeklerin, bir manzarayı birinci defa gördüklerinde hipokampüslerinde daha fazla aktivite gözlemlendiği ve bu imgeyi daha sonra tanıma olasılıklarının daha yüksek olduğu keşfedildi.
Science mecmuasında yayımlanan bu çalışma, beynin çok erken yaşlardan itibaren anıları kaydedebildiğini öne sürüyor. Bu durum, “çocukluk amnezisi” olarak bilinen ve hayatın birinci yıllarına ilişkin olayları hatırlayamama olgusunu yine gündeme getiriyor.
Yale Üniversitesi’nden Prof. Dr. Nick Turk-Browne, epizodik anıların ayırt edici özelliğinin diğerlerine anlatılabilir olması olduğunu, fakat konuşma marifeti olmayan bebeklerde bunun mümkün olmadığını belirtiyor.
Tanıdık yüze daha uzun müddet bakıyorlar
Columbia Üniversitesi’nden araştırmacı Tristan Yates liderliğindeki grup, dört ay ile iki yaş arasındaki bebeklerde epizodik hafızayı kıymetlendirmek için özel bir yol geliştirdi. Bebeklere yeni yüz, obje ve sahne imajları gösterildi ve tanıdık bir imajla yeni bir manzara yan yana sunularak reaksiyonları ölçüldü.
Araştırmacılar, bebeklerin tanıdık bir manzaraya daha uzun mühlet baktığını gözlemledi. Bu durum, bebeklerin anıları hatırlayabildiğini gösteriyor. Ayrıyeten, gelişmiş işlevsel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) teknikleriyle, bebeklerin hipokampüs aktiviteleri ölçüldü. Hipokampüsün arka kısmındaki aktivitenin, epizodik hafızayla alakalı olduğu ve 12 aydan büyük bebeklerde daha bariz olduğu tespit edildi.
Araştırma, bebeklerin sadece epizodik değil, tıpkı vakitte istatistiksel öğrenme ismi verilen bir hafıza çeşidine de sahip olduğunu gösteriyor. İstatistiksel öğrenme, etraftaki tekrarlayan kalıpları tanıma yeteneği sağlarken, epizodik bellek makul olaylara odaklanıyor. Her iki bellek çeşidi de hipokampüsün farklı bölgelerini kullanıyor ve bu bölgelerin gelişimi, bebeğin bilişsel gereksinimlerine nazaran şekilleniyor.
Prof. Dr. Turk-Browne, epizodik anıların kodlanmasının düşündüğümüzden çok daha erken gerçekleşebileceğini belirtiyor. Ancak bu anıların nereye gittiği hâlâ bir soru işareti. Anılar ya kalıcı olarak depolanmıyor ya da depolanıyor fakat erişim sağlanamıyor. Araştırmacılar, bu sorulara karşılık bulmak için çalışmalarını sürdürüyor. Birinci bulgular, bu çeşit anıların okul öncesi periyoda kadar devam edebileceğini gösteriyor.