2.5 milyon yıl evvel patlayan yıldız virüsleri etkilemiş olabilir

Bilim insanları, Tanganyika Gölü’ndeki virüslerde gözlemlenen süratli çeşitlenmenin nedenini uzun müddettir çözemiyordu. Lakin yeni çalışmada, bu evrimsel patlamanın tam da Dünya’nın kozmik ışınlarla bombardımana uğradığı periyoda denk geldiği keşfedildi. Araştırmacılar, bu bulguları The Astrophysical Journal Letters mecmuasında yayımladı.

Araştırmanın baş muharriri ve Kaliforniya Üniversitesi’nden astrofizikçi Caitlyn Nojiri, kozmik ışınların DNA’yı parçalayarak evrimsel değişiklikleri yahut mutasyonları hızlandırabileceğini belirtti. Astronotların uzaydaki kozmik ışınlara maruz kaldıklarında hücre hasarı ve yaşlanma belirtileri gösterdiği biliniyor. Tıpkı biçimde, bu radyasyonun biyolojik moleküllerin yapısını da etkileyebileceği düşünülüyor.

Afrika’daki Tanganyika Gölü, yaklaşık 32 bin 900 km² alanı kaplayan dünyanın en büyük tatlı su göllerinden biri. Burundi, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Tanzanya ve Zambiya tarafından paylaşılan göl, 2000’den fazla tipe konut sahipliği yapıyor ve bu cinslerin yarısından fazlası dünyada diğer hiçbir yerde bulunmuyor.

Araştırmacılar, göl tabanından alınan tortulardan radyoaktif izotop demir-60 elementine rastladı. Demir-60, çoklukla yıldız patlamaları sonucu oluşan bir element olduğu için bilim insanları, bu izotopu ayrıntılı bir biçimde tahlil etti.

Bu tahlil, iki farklı vakit diliminde süpernova tesirinin yaşandığını gösterdi: biri 6.5 milyon yıl evvel, oburu ise 2.5 milyon yıl evvel. Araştırmacılar, bu periyotta Güneş Sistemi’nin galaksi içinde patlamış yıldızların kalıntılarıyla dolu bir bölgeden geçtiğini keşfetti.

Bilim insanları, bu süpernova patlamasının akabinde Dünya’nın yaklaşık 100 bin  yıl boyunca kozmik ışınlara maruz kaldığını belirledi. Şayet bu teori doğruysa, bu ışınların Dünya’nın atmosferini delerek DNA zincirlerini kopartabilecek kadar güçlü olduğu düşünülüyor. Bu da, Tanganyika Gölü’ndeki virüs çeşitliliğinin neden bu periyotta patlama yaşadığını açıklayabilir.

Araştırmacılar, bu iki olayın birbirine bağlı olduğunu kesin olarak söylemenin şu an için mümkün olmadığını vurguluyor. Lakin süpernovaların, Dünya’daki hayatın evrimini sanılandan çok daha fazla şekillendirmiş olabileceği ihtimali dikkat çekiyor.

Caitlyn Nojiri, “Bu olayların hakikaten ilişkili olup olmadığını bilmiyoruz, fakat zamanlamaları epeyce ilginç” diyerek, bu çeşit olayların Dünya’nın biyolojik geçmişini nasıl etkilediğinin daha fazla araştırılması gerektiğini belirtti.