Arnavutluk’taki tarihi Akçahisar Çarşısı’na ağır ilgi
Arnavutluk’un orta kesitlerindeki Akçahisar (Kruja) kentinde bulunan tarihi Osmanlı çarşısı, yılın her devri yerli ve yabancı turistlerin en beğenilen yerlerinden biri olarak ilgi görüyor. Eski Akçahisar Çarşısı’ndaki esnaf, atölye ve dükkanlarıyla Arnavut geleneklerini muhafazaya devam ediyor.
Osmanlı devrinin mimari özelliklerini barındıran ve Arnavut kaldırımlı bir yolun iki tarafına kurulan tarihi çarşı, bakır işlerinden kilimlere, klâsik Arnavut giysilerinden ikramlık eşyalara, yöreyi betimleyen çeşitli el sanatı eserlerine mesken sahipliği yapıyor.
Çarşıda ayrıyeten Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığınca (TİKA) 2014’te onarımı tamamlanan 16. yüzyıla ait Murat Bey Mescidi de bulunuyor.
Eski Akçahisar Çarşısı, içerisindeki irili ufaklı onlarca dükkanı ve özel mimarisinin yanında sunduğu çeşitli hizmetler ve tarihi özellikleriyle de turistler için cazip bir yer olarak gösteriliyor.
TURİSTLER AKIN EDİYOR
Arnavutluk Kültür Yapıtları Enstitüsü tarafından kültürel anıt olarak kabul edilen tarihi çarşı, yerli ve yabancı turistlerin en çok ziyaret ettiği yerlerden biri olarak varlığını sürdürüyor.
Çarşıdaki tarih kokan küçük dükkanlarda “Keleş” yahut birtakım bölgelerde de “Plis” olarak isimlendirilen Arnavut keçe külahı dokumacılığı, kilim dokumacılığı, klâsik kıyafet üreticiliği, demircilik ve seramikçilik üzere zanaatlar büyük ilgi görüyor.
Çarşı birebir vakitte Arnavut geleneklerini yaşatma merkezi olarak da hizmet verirken, dünyanın dört bir yanından her mevsim ziyaretçi akınına uğrayan, Arnavutluk’un en çok ziyaret edilen turistik yerlerinden biri olarak dikkati çekiyor.
Arnavutların yaşadığı farklı bölgeler için değişik boyutlarda üretilen Arnavut keçe külahı, sabunla yıkanmış ve ezilmiş hayvan tüyünden yapılıyor.
“ZANAATI BABAMDAN ÖĞRENDİM”
Akçahisar Çarşısında keleş üreticiliğiyle uğraşan 55 yaşındaki Ndriçim Guni, klasik aile mesleği hakkında bilgi verdi. Atölyesinde ürettikleri keçe külahı için ham maddeyi yalnızca Arnavutluk’tan temin ettiklerini anlatan Guni, “Keçe üretimi zanaatını 34 yıldır yapıyorum. Ailemden miras aldım. Zanaatı babamdan öğrendim ve oğlumla bir arada yüzlerce yıl evvel nasıl üretildiyse o biçimde üretiyoruz.” dedi.
Guni, el üretimi, farklı boyutlardaki keçe külah modellerinin bayramlarda, düğünlerde hatta günlük hayatta, bilhassa yaşlılar tarafından kullanıldığını söyledi.
“HEP EL PERSONELLİĞİ İLE ÇALIŞMIŞIZDIR”
Akçahisar Çarşısı’nın esnaflarından 60 yaşındaki Deshire Maja da annesinden miras aldığı kilim dokumacılığını onlarca yıldır yaptığını anlattı.
Maja, “Kilim dokumacılığına 16 yaşımda başladım ve 40 yıldan uzun müddettir bu zanaatı yerine getiriyorum. Her vakit el işçiliğiyle çalışmışızdır” diye konuştu.
Boyut ve modeline bağlı olarak halıların dokunmasının 7 ila 21 gün sürdüğünü aktaran Maja, kullandıkları ham hususun ulusal üretim olmasına dikkat ettiklerini söyledi.